Nhận định: GIẢI PHÁP NÀO CHO CUỘC CHIẾN IRAN? Thiện Ý

Nhận định: GIẢI PHÁP NÀO CHO CUỘC CHIẾN IRAN? Thiện Ý Bài viết lần lượt trình bầy: - Bối cảnh của cuộc chiến Iran. - Giải pháp nào cho cuộc chiến Iran. I/- BỐI CẢNH CỦA CUỘC CHIẾN IRAN. 1. Khởi động cuộc chiến. Vào ngày 28 tháng 2 năm 2026, Israel và Hoa Kỳ đã phát động một cuộc tấn công quân sự phối hợp nhắm vào nhiều địa điểm khác nhau tại nước Cộng hòa Hồi giáo Iran. Chiến dịch này có mật danh là Chiến dịch Sư tử Gầm (Lion's Roar) là chiến dịch quân sự quy mô lớn do Israel khởi xướng nhằm vào Iran (tiếp nối chiến dịch "Sư tử trỗi dậy" năm 2025.)và Chiến dịch Cơn thịnh nộ Sử thi (Operation Epic Fury) theo Bộ Chiến tranh Hoa Kỳ. Cuộc tấn công nhắm vào các quan chức lãnh đạo hàng đầu về tôn giáo,chính trị,chỉ huy quân sự và các cơ sở trọng yếu của Iran;đã sát hại được trên 40 nhân sự bao gồm cả vụ ám sát Lãnh đạo Tối cao của Iran là Ali Khamenei. Khoảng một tháng rưỡi trước vụ tấn công, chính quyền Iran đã đàn áp đẫm máu hàng ngàn người biểu tình, và Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố với những người biểu tình rằng ông sẽ can thiệp để hỗ trợ họ. Mặt khác,trong những tuần trước cuộc tấn công ngày 28-3-2026, Iran và Mỹ đã tiến hành các cuộc đàm phán hạt nhân gián tiếp do Oman làm trung gian, và một vòng đàm phán thứ hai sau đó dự kiến sẽ được tổ chức tại Geneva. Trước khi vụ tấn công diễn ra, Hoa Kỳ đã tạo áp lực mong thành đat yêu sách qua bàn thương lượng bằng cách thực hiện một đợt tăng cường quân sự được đánh giá là lớn nhất tại Trung Đông kể từ cuộc tấn công Iraq năm 2003. Nhưng áp lực này không hiệu quả nên Hoa Kỳ và Israel phát động chiến tranh tấn công Iran. 2. Diễn tiến cuộc chiến. Cuộc tấn công bắt đầu bằng các đợt không kích bất ngờ, dữ dội vào các thành phố Tehran, Isfahan, Qom, Karajvà Kermanshah. Nhiều quan chức chính phủ Iran cấp cao đã thiệt mạng, bao gồm Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Ali Shamkhani cũng như Lãnh tụ Ali Khamenei, người đang ở và họp mặt cấp cao trong khu dinh thự phức hợp đã bị phá hủy hoàn toàn. Khi các vụ nổ được ghi nhận, Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz xác nhận cuộc tấn công do Quân đội Israel thực hiện. Ông Trump cũng thông báo trong một đoạn video đăng trên Truth Social rằng Hoa Kỳ đã cùng Israel phát động các cuộc tấn công vào Iran. Để trả đũa, Iran đã phóng hàng trăm máy bay không người lái và tên lửa đạn đạo khắp vùng Vịnh Ba Tư, nhắm vào Israel cũng như các căn cứ quân sự của Mỹ tại Jordan, Kuwait, Bahrain, Qatar, Iraq, Ả Rập Xê Út, và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất. Ngoài ra, có báo cáo cho thấy Iran đã tấn công các cơ sở hàng không dân dụng, bao gồm các sân bay quốc tế tại Kuwait và UAE, cũng như phóng tên lửa vào các căn cứ quân sự của Anh tại Cộng hòa Síp. Các cuộc tấn công trả đũa đã làm ít nhất một thường dân đầu tiên thiệt mạng tại Israel. Lực lượng Houthi tại Yemen cũng tuyên bố sẽ tái khởi động các cuộc tấn công trong bối cảnh Khủng hoảng Biển Đỏ. 3. Mục tiêu tấn công Iran. Tổng thống Trump tuyên bố mục tiêu của chiến dịch là phá hủy năng lực tên lửa và quân sự của Iran (mà qua thương lượng đã không đạt được), ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, và cuối cùng là lật đổ chính quyền hiện tại của Iran. 4. Phản ứng của quốc tế. Liên Hợp Quốc và một số quốc gia không liên quan đã lên án các cuộc tấn công ban đầu là vi phạm Hiến chương Liên Hiệp Quốc và làm suy yếu sự ổn định của vùng Trung Đông. Trong khi những nước khác lên án các cuộc tấn công trả đũa của Iran nhắm vào các đồng minh của Mỹ trong khu vực. Những người chỉ trích chiến dịch này cũng gọi đây là hành động bất hợp pháp theo luật pháp quốc nội Hoa Kỳ (hành động chiến tranh đơn phương qua mặt quốc hội Hoa Kỳ của một Tổng thống đứng đầu hành pháp), một hành vi mang tính chủ nghĩa đế quốc và vi phạm chủ quyền của quốc gia Iran theo luật pháp quốc tế. 5. Hệ quả của cuộc chiến Iran. Cuộc xung đột ngoài những tổn thất to lớn về của và người cho cả đôi bên tham chiến, đã ngay lập tức dẫn đến sự gia tăng đột biến của giá dầu và khí đốt, gây ra tình trạng gián đoạn trên diện rộng trong ngành hàng không và du lịch. Đồng thời khiến thị trường tài chính biến động mạnh. Iran đã đóng cửa eo biển Hormuz và tấn công các cơ sở năng lượng, làm gián đoạn các hoạt động vận chuyển dầu khí trên toàn cầu, gây khủng hoảng năng lượng diện rộng đến hầu hết các quốc gia lớn nhỏ trên thế giới. II/- GIẢI PHÁP KẾT THÚC CUỘC CHIẾN VÀ GIẢI QUYẾT BẤT ĐỒNG. 1.Ước muốn thầm kín kết thúc chiến tranh của các bên tham chiến gặp nhau. Cuộc chiến Iran đã kéo dài sắp qua hết tuần lễ thư tư.Thực tế cuộc chiến vẫn đang tiếp tục gia tăng mức độ và cường độ, với thời gian cuộc chiến kéo dài vô định, dẫn đến các hậu quả tàn hại nhiều mặt trước mắt cũng như lâu dài khó lường, không chỉ cho nước Iran, Israel, Mỹ, nhân dân Mỹ mà cho cả sự ổn định toàn cầu. Có lẽ vì vậy, cho đến thời điểm này, ngoại trừ Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu vẫn muốn theo đuổi chiến tranh lâu dài để thành đạt ý đồ từ lâu là lật đổ chính quyền Iran; còn Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump và cả Iran đã có dấu hiệu muốn kết thúc cuộc chiến tranh này càng sớm càng tốt. Thực tế là, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump dường như đã ý thức được cuộc chiến do ông phát động đã không lường trước được hết hậu quả nghiêm trọng thực tế, toàn diện, do sự quyết đoán nóng vội dựa trên các thực trạng và thực lực quân sự sai lầm của Iran do Jared Kushner người con rể gốc Israel cung cấp. Nay nếu kéo dài cuộc chiến sẽ gây hậu quả nghiêm trọng nhiều mặt cho Hoa Kỳ, thế giới và cho chính ông. Vì thế ông đã chủ động đưa ra giải pháp thương lượng hòa bình 15 điểm để sớm kết thúc chiến tranh.Qua nhiều lần tuyên bố đầy lạc quan về các thành quả của các cuộc tiếp xúc ngoại giao ngầm với Iran qua trung gian nước thứ ba. Đối với Iran là bên bị động tham chiến,tuy lúc đầu phủ nhận không có cuộc tiếp xúc ngoại giao nào hết với Mỹ như Tổng thống Trump nói, cho đó chỉ là thủ đoạn nhằm làm giảm sự gia tăng giá cả thị trường dầu hỏa và chứng khoán.Nhưng theo lẽ thường Iran là bên bị động trong cuộc chiến hơn ai hết cũng mong cuôc chiến mình không mong đợi sớm kêt thúc. Vì thế mới đây manh nha dấu hiệu phía Iran qua lời Chủ tịch quốc hội nước này cho thấy cũng có mong muốn chấm dứt cuộc chiến khi đưa ra các đòi hỏi then chốt phải đạt được trong bất cứ cuộc thương lượng nào. Yêu sách cụ thể hàng đầu là đòi Hoa Kỳ và Israel phải cam kết (1) Chấm dứt vĩnh viễn các hành động đơn phương tấn công quân sự vào Iran như từng xẩy ra;(2) Hủy bỏ cấm vận toàn diện Iran, (3) Rút hết các các căn cứ quân sự của Hoa Kỳ tại các nước trong vùng Trung Đông, (4) Bổi thường những thiệt hại chiến tranh do bom đạn của Mỹ và Israel gây ra cho Iran trong cuộc chiến… 2.Giải pháp nào để kết thúc cuộc chiến. (1) Giải pháp chính trị, ngoại giao. Theo nhân định của chúng tôi,giải pháp mà Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump và Iran mong muốn thành dạt tạm gọi là “Giải pháp chính trị, ngoại giao”; cũng tương tự như giải pháp đã được dôi bên thực hiện trước ngày nổ ra chiến tranh không có hiệu quả. Đó là các cuộc đàm phán hạt nhân song phương do Oman làm trung gian để giải quyết các mâu thuẫn nhưng đã bất thành.Vì nói là đàm phán song phương, nhưng thức tế là một sự áp đặt một chiều khi qua bàn thương lượng đại diện của Hoa Kỳ là Jared Kushner và Đặc phái viên của Tổng thống Mỹ ông Steve Witkoff đã ỷ thế mạnh cố ép buộc Iran như một tối hậu thư là phải cam kết thực hiện 2 điều căn bản về hạt nhân và tên lửa đạn đạo, kèm theo đe dọa nếu Iran không chấp nhận sẽ bị các đòn trừng phạt năng nề chưa từng thấy của Hoa Kỳ. Nay sau một cuộc chiến do Hoa Kỳ và Israel phát động để buộc Iran phải đầu hàng vô điều kiện và chấp nhận các yêu sách của mình bằng sức mạnh đã không thành. Vi Iran vẫn cương quyết cự tuyệt chống trả kịch liệt. Vậy giả như có được ngưng bắn tiến tới bàn thương lượng song phương với vai trò trung gian mờ nhạt vô thẩm quyền của nước thứ ba, liệu Iran có chấp nhân các yêu sách vẫn được Hoa Kỳ nhắc lại? Chúng tôi nghĩ là không ngay cả khi không có mặt hai người mà Iran đã nói trước là không muốn hai người này có mặt về phía Hoa Kỳ: Đó là con rể gốc Israel của Tổng thống Trump là Jared Kushner và Đặc phái viên của Tổng thống Mỹ ông Steve Witkoff. Vì sau cả tháng bị tấn công đến mức độ cao, cường độ mạnh như thế, Iran vẫn kiên cường đáp trả quyết liệt, vẫn mạnh miệng bác bỏ các yêu sách của Hoa Kỳ và đưa ra các yêu sách mà Hoa Kỳ khó chấp nhận. Vậy thì, giải pháp nào khả thi? (2). Giải pháp pháp lý Theo nhận định của chúng tôi “Giải pháp pháp lý” là khả thi, công bình, hợp lý, hợp tình cho cả đôi bên có thể chấp nhận được. Vì các mâu thuẫn sẽ được giải quyết bởi các cơ quan có thẩm quyền, căn cứ trên Hiến Chương Liên Hiệp Quốc và luật pháp quốc tế. Cụ thể các bước thực hiện như sau. 1.Một cuộc ngừng bắn vô diều kiện do Hoa Kỳ chủ động, đơn phương thực hiện. Khả thi vì: (1)-Về nguyên tắc suy luận, một cuộc chiến tranh đơn phương (hay chiến tranh một phía) do một bên chủ động khai chiến thì cũng có thể chủ động toàn quyền, đơn phương tuyên bố kết thúc cuộc chiến khi nào, thế nào theo sự đánh giá chủ quan về mức độ thành đạt thắng lợi tốt nhất có thể cho bên khai chiến.Một khi bên khai chiến đơn phương tuyên bố ngừng chiến, không mở các cuộc tấn công quân sự nữa; thì bên bị tấn công sẽ ngưng chiến, không còn lý do tiếp tục cuộc chiến nữa.Như thế ngưng bắn chắc chắn sẽ được Iran tuân thủ vì sẽ chấm dứt được tai hoa chiến tranh mà mình không muốn. (2)-Về thực tế, chính Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã khẳng định rất sớm và nhiều lần,cho đến bây giờ sau 4 tuần tấn công quân sự đã lên đến đỉnh cao, rằng Hoa Kỳ đã chiến thắng và cuộc chiến sẽ kết thúc sớm hay muộn là do ông quyết định. Vì Iran đã bị tiêu diệt mọi mặt lên đến 90% trong đó có khả năng quân sự quốc phòng và cơ sở làm giầu uranium đến mức trong thời gian dài không còn khả năng tiếp tục làm giầu uranium để chế tạo bom hạt nhân nữa. 2. Hội đàm song phương giữa Hoa Kỳ và Israel với Iran nhằm giải quyết tranh chấp qua: (1).Thẩm quyền giải quyết tranh chấp nào? Là Liên Hiệp Quốc (Hội đồng Bảo an) chủ trì để nghe trình bầy, tranh luận bảo vệ các yêu sách của mỗi bên. - Bên Hoa Kỳ giả định là đòi buộc Iran cam kết thực hiện 2 yêu cầu căn bản: -Một là từ bỏ vĩnh viễn công việc tinh chế chất uranium với mục đích chế tạo vũ khí hạt nhân, giao nạp tất cả lượng uranium dã tinh chế cho một cơ quan có thẩm quyền được đôi bên chấp nhận chẳng hạn. - Hai là chấm dứt chương trình chế tạo tên lửa đạn đạo tầm xa có khả năng mangđầu đạn nguyên tử…đe dọa an ninh Hoa Kỳ và hòa bình thế giới. - Bên Iran giả định là đòi buộc Hoa kỳ cam kết thực hiện 4 yêu cầu căn bản: - Một là chấm dứt vĩnh viễn các hành động đơn phương tấn công quân sự vào Iran như từng xẩy ra; - Hai là rút hết các các căn cứ quân sự của Hoa Kỳ tại các nước trong vùng Trung Đông, - Ba là Bổi thường những thiệt hại chiến tranh do bom đạn của Mỹ và Israel gây ra trong cuộc chiến… - Bốn là giải tỏa cấm vận toàn diện cho Iran… (2)Căn bản pháp lý để giài quyết yêu sách của các bên tham chiến. - Căn cứ pháp lý là: - Hiến chương Liên hiệp Quốc, Các công ước quốc tế, Hiệp ước cấm chế tạo và phổ biến vũ khí hạt nhân (PTMW)-2017) là văn bản pháp lý đầu tiên cấm toàn diện vũ khí hạt nhân, hướng tới xóa bỏ hoàn toàn, -Hiệp ước hạt nhân Iran (JCPOA) là thỏa thuận mang tính cột mốc giữa Iran và nhóm P5+1 (bao gồm Mỹ, Anh, Pháp, Đức, Nga, Trung Quốc) nhằm hạn chế chương trình hạt nhân của Tehran để đổi lại việc gỡ bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế. Mặc dù Mỹ đã rút khỏi thỏa thuận dưới thời Trump (2018) và tình hình hiện tại (năm 2026) đang diễn biến phức tạp với các cáo buộc hạt nhân mới, hiệp ước này vẫn là nền tảng cốt lõi cho các nỗ lực ngoại giao và giải quyết các mâu thuẫn về hạt nhân. III/- KẾT LUẬN. Hiện tai con người thuộc mọi sắc tộc sống trong mọi quốc gia trên hành tinh này, đều có khát vọng chung là được sống tự do, ấm no trong hòa bình để mưu cầu hạnh phúc riêng cũng như chung. Chiến tranh nổ ra với bất cứ nguyên nhân nào đều là tội ác. Vì chiến tranh đã giết hại đổng loạt nhiều mạng sống, cướp đi cùng lúc hạnh phúc, gây khổ đau cho nhiều con người.Vì thế điều tốt nhất là con người, nhất là những người có trách nhiệm lãnh đạo quốc gia, không nên để xẩy ra chiến tranh và cần dập tắt chiến tranh càng nhanh càng tốt nếu đã xẩy ra để tránh hậu quả tàn khốc nhiều mặt cho con người. Muốn chiến tranh không xẩy ra thì mọi người trong mỗi quốc gia phải tuân thủ luật tắc xã hội của quốc gia (Hiến pháp, Pháp luật và các chuẩn mực dạo đức cá nhân…); và những người có trách nhiệm lãnh đạo quốc gia hơn ai hết cần tuân thủ luật pháp quốc gia và luật pháp quốc tế để duy trì hòa bình và sự ổn định cho mọi quốc gia trên thế giới. Vì không ai, lãnh đạo quốc gia cũng như người dân thuộc mọi giai tầng xã hội “Không ai được đứng trên pháp luật”, rằng “Mọi công dân phải tuân thủ pháp luật”; rằng “Mọi người đều bình đẳng trước pháp luật”; và rằng “Mọi vi phạm pháp luật đều bị chế tài theo luật”… Một khi chiến tranh đã xẩy ra giữa các quốc gia thì các nhà lãnh đạo các quốc gia tham chiến phải tìm mọi cách kết thúc cuộc chiến tranh càng nhanh càng tốt để tránh hậu quả nghiêm trọng về của về người và di hại lâu dài cho đất nước và nhân dân các nước trong chiến tranh. Cụ thể như cuộc chiến giữa Hoa Kỳ, Israel với Iran hiện nay đã giết hại hàng ngàn con người và phá hủy tan hoang môi trường sống của các quốc gia chiến trường. Chấm dứt bằng cách nào? Chấm dứt bằng giải pháp pháp lý khả thi như chúng tôi đề nghị; thay vì giải pháp chính trị ngoại giao mà hai bên đang kiếm tìm, khó thành đạt. Vì thực tế giải pháp chính trị ngoại giao song phương này đã từng thử nghiệm thất bại nên mới dẫn đến hành động chiến tranh ngáy 28-2-2026.của Hoa Kỳ và Israel ; song vẫn không thành đạt mục đích sau khi dùng bạo lực quân sự gần một tháng qua mà vẫn không buộc được Iran phải chấp nhận các yêu sách của mình. Thiện Ý Houston, ngày 28-3-2026

Suy tư: CHÚA VÀ CÁC THẦN LINH NGHE LỜI CẦU NGUYỆN CỦA BỀN NÀO TRONG MỘT CUỘC CHIẾN? Thiện Ý

Suy tư: CHÚA VÀ CÁC THẦN LINH NGHE LỜI CẦU NGUYỆN CỦA BỀN NÀO TRONG MỘT CUỘC CHIẾN? Thiện Ý Ngày 24-2-2022 TT. Nga Vladinir Putin mở “chiến dịch quân sự đặc biệt” xâm lược nước làng giềng Ukraine đến nay vẫn chưa kết thúc. Cuộc chiến kéo dài hơn bốn năm qua đã tàn phá tan hoang đất nước Ukraine, đưa đến cái chết thảm thương cho hàng triệu quân sĩ cũng như dân thường ở cả hai bên. Sau đó,người ta thấy xuất hiện nhiều lần hình ảnh các vị Thượng phụ giáo hội Chính Thống nga cùng cầu nguyện với Chúa bình an cho Putin và binh sĩ ngoài trận và cho nước Nga chiến thắng ! Ngược lại những người lãnh đạo chính trị, quân sự và nhân dân ở nước Ukraine bị xâm lược có chung niềm tin tôn giáo, dù thuộc giáo hội Chính Thống (Orthodox Church), Công giáo (Catholic Church), các giáo hội Tin lành (Protestantism ) hay Hồi giáo cũng đều cầu nguyện với Chúa cho đánh bại quân xâm lược Nga… Rồi mới đây,qua truyền thông, người ta thấy hình ảnh một số các mục sư Tin Lành nắm chặt tay Tổng thống Donald Trump và các viên chức chính phủ nối kết nhau cùng cầu nguyện với Chúa cho hành động đơn phương tấn công quân sự vào nước Cộng hòa Hồi giáo Iran vào ngày 28-2-2026 sao cho sớm kết thức cuộc chiến do mình phát động cùng Israel có chung niềm tin vào Chúa, với phần thắng cho Hoa Kỳ… Thế rồi sau khi Hoa Kỳ và Israel mở cuộc tần công quân sự vào đất nước Iran với lý do ngăn chặn một hiểm họa hạt nhân từ xa đối với Hoa Kỳ, các nhà lãnh đạo chính trị và quân sự hàng đầu của nước Cộng Hòa Hồi giáo Iran cũng kêu gọi dân cùng cầu nguyện với Thành Allah (tên gọi khác của Chúa) giúp họ đánh bại cuộc tấn công quân sự của Hoa Kỳ và Israel, để bảo vệ đất nước, trả thủ cho vị lãnh đạo tối cao của họ là Ali Khamenei và các quần thần bị sát hại ngay trong ngày đầu tiên 28-2-2026. I/- VẤN ĐỀ ĐƯỢC ĐẶT RA. Trước thảm trạng thực tế trên,một câu hỏi được nhiều người có đức tin tôn giáo đặt ra: Chúa hay các Thần linh sẽ nghe lời cầu nguyện của bên nào trong các bên tham chiến đây? Vì tất cả đôi bên trong cuộc chiến, đều có chung niềm tin vào một Thiên Chúa (Thiên Chúa: Công giáo và Chính thống giáo đều được mạc khải qua Đức Jesus Christ là Ngôi hai Thiên Chúa giáng trần, với nền tảng đức tin là Thánh kinh Tân ước – Hồi giáo ((Islam) là đấng Allas (tên gọi khác của Chúa) được tiên tri cuối cùng là Muhammad truyền bá dựa trên những mặc khải của Thiên Chúa thông qua thiên thần Gabriel, được ghi lại trong Kinh Qur'an (Koran). và Do Thái giáo cũng tin vào Chúa được mạc khải qua lời của các tiên trị ghi lại trong Sấm truyền cũ.Họ vẫn đang trông chờ một Đấng Thiên Sai giáng trần để mạc khải cho họ về Nước Thiên Chúa- nên họ đã giết Đức Jesus Christ vì không tin là Đấng Thiên sai đã giáng trần…). II/- SUY TƯ CÁ NHÂN. 1.Căn cứ cầu nguyện của niềm tin tôn giáo. Theo niềm tin của các tính đồ Thiên Chúa giáo ( Công giáo, Tin lành, Chính Thống, Hồi giáo) thì Thiên Chúa là Đấng tạo thành Trời đất, vũ trụ, vạn vật trong đó có con người, cho nó vận hành theo quy luật chung của muôn loài và quy luận riêng của mỗi loài. Trong các sinh vật thụ tạo, con người là một sinh vật thượng đẳng được Thiên Chúa trao ban năng lực làm chủ ban thân, óc sáng tạo, khả năm kiếm tìm và khám phá được các quy luật vận hành của vũ trụ vạn vật để vận dụng vào cuộc sống, mưu cầu hạnh phúc cho bản thân, gia đình trong các hình thức tổ chức xã hội không ngừng phát triển từ thấp đến cao (Bộ tộc, bộ lạc, quốc gia…), từ bất hoàn thiếu an toàn đến hoàn hảo an toàn hơn. Tất cả nhằm tạo cho con người một cuộc sống hạnh phúc tối đa và khổ đau tối thiểu.Ý định sáng thế này được mạc khải cho loài người qua lời của các Tiên trị ( như Mahomad của đạo Hồi, Sấm truyền của Do Thái giáo ghi lời của các tiên tri nói về một Đấng Thiên sai sẽ giáng trần để cho biết rõ Thiên Chúa là ai) hay do chính Ngôi Hai Thiên Chúa (Đức Jesus Christ là đấng Thiên sai) đã giáng trần xưng mình là Ngôi hai của một Thiên Chúa Ba Ngôi giáng trần cứu chuộc nhân loại vì tội Tổ tông của loài người là Adam & Eva (Công giáo và Hồi giáo với Thánh Kinh chung gồm hai phần Tân ước và Cựu ước). Như vậy tất cả các bên tham chiến đều có chung niềm tin vào một Đấng Tối Cao là Thiên Chúa đã tạo nên vũ trụ vạn vật trong đó có con người là một sinh vật thượng đẳng được Chúa trao ban co quyền tự do suy tư và hành động tuyệt đối để mưu cầu hạnh phúc cá nhân (chủ thể) cũng như tập thể (xã hội loài người) khi sống trên cuộc đời theo qui luật Thiện và Ác. Vì chỉ có quyền tự do tuyệt đối con người mới chịu trách nhiệm cá nhân về hành vi thiện hay ác của mình khi còn sống trên đời; để sau khi chết Chúa mới phán xét công tội theo Thiên luật đã định: Thiện đủ chất và lượng để vào Nước Trời hưởng hạnh phúc đời đời.Ác đủ chất và lượng để vào nơi bị trừng phạt đời đời (Hỏa ngục, chốn trầm luân). Như vậy, Chúa không định trước cho bất cứ con người nào khi sinh ra sau thời gian bao lâu sống trong cuộc đời, sau khi chếr sẽ lên Thiên đàng hay sa Hỏa ngục đời đời; mà chính hành động Thiện-Ác của con người trong thời gian sống trên cuộc đời sẽ quyết định lên Thiền đảng hay sa Hoa ngục sau khi chết. Vậy thì…. 2. Lời cầu nguyện với Chúa của hai bên tham chiến có ý nghĩa và hiệu quả gì? Theo suy tư của chúng tôi, những người lãnh đạo hàng đầu quốc gia trong bất cứ cuộc chiến tranh nào từ cổ chí kim khi cầu nguyện với Chúa hay các thần linh không có ý nghĩa và hiệu quả về mặt đức tin tôn giáo, mà chỉ có ý nghĩa và hiệu quả vế mặt chính trị, Quân sự. -Lời cầu nguyện không có ý nghĩa và hiệu quả về mặt đức tin tôn giáo, vi tôn giáo nói chung và Thiên Chúa giáo nói riêng đều có nền tảng chung là hướng thiện,dậy cho con người làm lành, tránh dữ, làm điều thiện, tránh điều ác. Chiến tranh dù do bất cứ bên nào gây ra đều là tội ác tầy đình, giết người đồng loạt, trách nhiệm thuộc về những kẻ cầm đầu các quốc gia tham chiến vì đã đưa dến cái chết cho hàng triệu sinh linh quân lính cũng như người dân vô tôi thuộc cả đôi bên.Vì thể Chúa có thể chỉ nhận lời cầu an của các binh sĩ và người dân để thoát hiểm và nếu có phải hy sinh thì linh hồn được cứu rỗi, được tha thứ mọi tội lỗi trước đó vì phải chết oan, ngoài ý muốn, do bị cưỡng bách, để được vào nước Trời.Còn đối với những người lãnh đạo hàng đầu có trách nhiệm ở hai bên tham chiến, Chúa cũng chỉ xét công tôi sau khi họ chết. Vì tất cả đã hành động theo ý thức tự do cá nhân mà Chúa đã ban cho mỗi con người khi sống trên trần thế để thưởng phát công minh sau cái chết. - Lời cầu nguyện chỉ có ý nghĩa và hiệu quả về mặt chính trị, quân sự. Vì khi phô trương hình ảnh, lời cầu nguyện trước công chúng, các nhà lãnh đạo chính trị, quân sự ở các quốc gia tham chiến chỉ muốn lợi dụng niềm tin tôn giáo để chứng minh sự tham chiến là chính danh, chính nghĩa, chính đáng nên sẽ được Chúa yểm trợ.Nhờ đó huy động được sự ủng hộ của người dân có chung niềm tin tôn giáo để họ chấp nhận đóng góp sức ngưởi (đi lính hay thuế máu), sức của (đóng thuế chi phí chiến tranh ) cho cuộc chiến mà thôi. III/- KẾT LUẬN. Theo suy tư của chúng tôi, trong bất cứ cuộc hiến tranh nào Chúa hay các thần linh chắc c1 nghe nhưng sẽ không chấp nhận lời cầu nguyện của hai bên tham chiến cho mình được thắng trận. Vì Chúa là vua Hoa Bình, lá chân-Thiện – Mỹ.Chiến tranh là một tội ác tầy dình dù cho do bất cứ bên nào gây ra đều tàn phá môi trường sống, gây chết chóc đau thương cùng lúc cho nhiều con người. Chúa không xét định lỗi phải bên nào gậy ra cuộc chiến (là việc của loài người nơi trần thế). Vì như lời Chúa phán “Nước ta không thuộc về thế gian này”, nên Chúa chỉ chờ kết quả cuối cùng sự vận hành Thiên luật Thiện-Ác đối với những kẻ cầm đầu có trách nhiệm ở cả hai bên cuộc chiến.Vì Chúa đã ban cho con người quyền tự do cá nhân tuyệt đối lúc sống nên phải chịu trách nhiệm cá nhân sau cái chết.Vì thế xin đừng ai lạm dụng lời cẩu nguyện với Chúa cho lợi ích chính trị, quân sự nơi trần thế. Vì Chúa thông biết mọi sự,dù những kẻ tự coi mình là thông minh tài giỏi cách mấy cũng không qua mặt được Ngài đâu. Viết đến đây tôi mường tượng khi nghe những lởi cầu nguyện của những người lãnh đạo chính trị và quân sự ở cả đôi bên tham chiến, không biết Chúa có nổi giận mà mắng rằng “Hỡi những kẻ giả hình nhân đức,hãy xéo khỏi mặt ta, về làm hòa cùng anh em bay đã, rồi hãy đến cầu nguyện với ta”.Con xin lỗi Chúa vì đã suy luận theo cách nghĩ của con người trần thế. Thiện Ý Houston, ngày 21 Tháng 3 Năm 2026